Praca w porze nocnej – kodeks pracy

0
439

Praca w porze nocnej – kodeks pracy

Coraz szybsze tempo życia, brak rąk do pracy, ciągły rozwój, konieczność dostosowania się do potrzeb rynku czy po prostu specyfika działalności to główne zmienne, które wymuszają organizację pracy nie tylko w dzień ale także w nocy. Czym jest pora nocna według kodeksu pracy? Jak określić ją w przedsiębiorstwie? Jak powinna być rozliczana z pracownikiem ? Odpowiedzi w poniższym artykule.

Praca w porze nocnej – definicja

Artykuł 1517 kodeksu pracy wskazuje, że pora nocna obejmuje 8 godzin między godzinami 21.00 a 7.00. Oznacza to, że pracodawca w postanowieniach wewnątrzzakładowych ( regulaminie pracy lub informacji o podstawowych warunkach zatrudnienia) ustala co najmniej 8 kolejnych godzin pracy z podanego przedziału jako tzw. porę nocną (przykładowo: 21.00 – 5.00; 22.00 – 6.00; 23.00 -7.00) Jeżeli pracodawca tego nie zrobi wszystkie 10 godzin traktowane są jako pora nocna od której poza normalnym wynagrodzeniem za każdą przepracowaną godzinę doliczany jest dodatek. Pora nocna może zostać wyznaczona różnie dla różnych pracowników (przykładowo: w firmie x dla pracowników zatrudnionych na produkcji pora nocna obejmuje godziny: 22.00.- 6.00, zaś dla pracowników magazynowych: 23.00 – 7.00).
Kodeks pracy wskazuje, że za pracownika pracującego w nocy uznaje się pracownika, którego rozkład czasu pracy obejmuje w każdej dobie co najmniej 3 godziny pracy w porze nocnej lub którego co najmniej 1/4 czasu pracy w okresie rozliczeniowym przypada na porę nocną. Jednocześnie należy pamiętać, że czas pracy pracującego w nocy nie może przekraczać 8 godzin na dobę, jeżeli wykonuje prace szczególnie niebezpieczne lub związane z dużym wysiłkiem fizycznym albo umysłowym. Przepis ten nie dotyczy jednak pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy jak również w przypadku konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii.

Praca w porze nocnej- wyłączenia

Zabronione jest zatrudnianie w porze nocnej:
kobiet w ciąży,
pracowników młodocianych (pora nocna dla młodocianego przypada pomiędzy godzinami 22.00 a 06.00. W odniesieniu do zatrudnionych młodocianych pracowników, którzy: nie ukończyli gimnazjum/nie mają 16 lat, a ukończyli gimnazjum/mają 16 lat, a nie ukończyli gimnazjum pora nocna obejmuje godziny od 20.00 do 06.00).

Bez pisemnej zgody pracownika zabronione jest zatrudnianie w porze nocnej:
pracownika opiekującego się dzieckiem do 4 lat

Bez zgody lekarza, który przeprowadza badania profilaktyczne lub lekarza sprawującego opiekę nad niepełnosprawnym zabronione jest zatrudnianie w porze nocnej:
pracownika niepełnosprawnego

Praca w porze nocnej – wynagrodzenie

Zgodnie z art. 151kodeksu pracy pracownikowi wykonującemu pracę w porze nocnej przysługuje dodatek do wynagrodzenia za każdą godzinę pracy w porze nocnej w wysokości 20 % stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy.
Tak więc zgodnie z kodeksem pracy oraz rozporządzeniem aby ustalić wysokość dodatku konieczne jest obliczenie stawki godzinowej wynikającej z obowiązującego minimalnego wynagrodzenia. Stawkę tę ustala się poprzez podzielenie miesięcznego minimalnego wynagrodzenia brutto (w 2018 r. jest to 2100 zł) przez liczbę godzin wynikającą z wymiaru czasu pracy w danym miesiącu. Następnie z tak ustalonej stawki należy wyliczyć 20 % dodatku za każdą godzinę pracy w porze nocnej. Dla poszczególnych miesięcy w roku 2018 przedstawia się to następująco:

styczeń 2100 zł : 168 godz = 12,50 zł         12,50 zł x 20% = 2,50 zł

luty  2100 zł : 160 godz = 13,13 zł               13,13 zł x 20% = 2,63 zł

marzec  2100 zł : 176 godz = 11,93 zł         11,93 zł x 20% = 2,39 zł

kwiecień 2100 zł : 160 godz = 13,13 zł       13,13 zł x 20% = 2,63 zł

maj 2100 zł : 160 godz = 13,13 zł                13,13 zł x 20% = 2,63 zł

czerwiec 2100 zł : 168 godz = 12,50 zł       12,50 zł x 20% = 2,50 zł

lipiec 2100 zł : 176 godz = 11,93 zł              11,93 zł x 20% = 2,39 zł

sierpień 2100 zł : 176 godz = 11,93 zł         11,93 zł x 20% = 2,39 zł

wrzesień 2100 zł : godz = 13,13 zł               13,13 zł x 20% = 2,63 zł

październik 2100 zł : 184 godz = 11,41 zł   11,41 zł x 20% = 2,28 zł

listopad 2100 zł : 168 godz = 12,50 zł       12,50 zł x 20% = 2,50 zł

grudzień 2100 zł : 152 godz = 13,82 zł      13,82 zł x 20% = 2,76 zł

Przykład:

Pani Janina zatrudniona jest w przedsiębiorstwie X od 3 lata. Jej stałe miesięczne wynagrodzenie w roku 2018 wynosi 2700 zł brutto. W miesiącu styczniu pani Janina 12 godzin świadczyła pracę w porze nocnej. Jak ustalić dodatek za pracę w porze nocnej oraz całkowite wynagrodzenie brutto pani Janiny?

Obliczenia:
2100 zł : 168 godz = 12,50 zł   
12,50 zł x 20% = 2,50 zł
2,50 zł x 12 godz = 30,00 zł – dodatek za pracę w porze nocnej
2700 zł + 30 zł = 2730 zł brutto – całkowite wynagrodzenie brutto pani Janiny za styczeń 2018

W stosunku do pracowników wykonujących pracę w porze nocnej stale poza zakładem pracy dodatek może być zastąpiony ryczałtem, którego wysokość odpowiada przewidywanemu wymiarowi pracy w porze nocnej.
Ryczałt można ustalić także z góry w określonej wysokości, czyli w takiej kwocie, która pokrywa w danym okresie rozliczeniowym należności, jakie związane są z pracą w porze nocnej. Przy czym należy wówczas pamiętać, że zarówno niewypracowanie godzin w porze nocnej w szacowanej wielkości oraz wypracowanie owych godzin w znacząco większej liczbie pociąga za sobą konieczność wypłaty wyrównania.

Przykład:

Pan Kazimierz za pracę w porze nocnej rozliczany jest ryczałtowo, gdyż wykonuje pracę w porze nocnej stale poza zakładem pracy. Pracodawca ustalił, że pan Kazimierz w okresie ostatnich 6 miesięcy wypracował 978 godzin, z czego 50 godzin świadczył pracę w porze nocnej. Jak wyliczyć ryczałt za pracę w porze nocnej ?

Obliczenia:
978 godzin : 6 miesięcy = 163 godz
2100 zł : 163 godz = 12,88 zł
12,88 zł x 20% = 2,58 zł
2,58 zł x 50 godz = 129 zł – przysługujący panu Kazimierzowi ryczałt



Podstawa prawna:

Art. 1517 kodeksu pracy

Art. 151kodeksu pracy

Art. 203 kodeksu pracy

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy.

Praca w porze nocnej – kodeks pracy
Oceń stronę

Polub nas i bądź na bieżąco z naszym doradztwem

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Wpisz swój komentarz
Wpisz swoje imię