Urlop okolicznościowy prawo pracy – przykłady

0
1165

Urlop okolicznościowy prawo pracy – przykłady

Urlop okolicznościowy to jedno z najpopularniejszych uprawnień pracowniczych. Kiedy i jak z niego skorzystać ?

Czym jest urlop okolicznościowy

Urlop okolicznościowy zdefiniować możemy jako zwolnienie od pracy (wolny czas) wynikający z konieczności załatwienia spraw osobistych lub urzędowych, będących konsekwencją wystąpienia określonych zdarzeń życiowych. Czasem są to zdarzenia przewidziane, planowane, pewne (np. ślub) a niekiedy mają charakter nagły, losowy, niespodziewany (np. pogrzeb).
Generalnie zwolnienia okolicznościowe możemy podzielić na dwie główne grupy:
zwolnienia na wezwanie organów państwowych – wynikają one z konieczności dokonania określonych czynności formalnych na wezwanie np. sądu, policji, prokuratury, ochotniczej straży pożarnej, wojska etc. Pracownik musi zjawić się na wezwanie w wyznaczonym przez organ dniu, zaś pracodawca ma obowiązek aby zwolnić go z wykonywania pracy na czas niezbędny do dokonania czynności przed organem państwowym.
zwolnienia związane z wystąpieniem określonych zdarzeń w życiu rodzinnym – odnoszą się do takich wydarzeń jak ślub, pogrzeb, narodziny.

Komu, kiedy i w jakim wymiarze należy się urlop okolicznościowy

W kontekście zwolnień na wezwanie organów państwowych nie ma wątpliwości, że zwolnienie od pracy przysługuje osobie wezwanej, w terminie wyznaczonym przez organ, na czas niezbędny do dokonania czynności do jakich pracownik został wezwany. Za tego rodzaju zwolnienia z pracy nie przysługuje wynagrodzenie wypłacane przez pracodawcę. Obowiązek rekompensaty zarobku utraconego w wyniku stawienia się na wezwanie spoczywa na organie wzywającym. Podstawą zaś do ubiegania się o taki zwrot jest wystawione przez pracodawcę zaświadczenie o utraconym zarobku.

Z kolei w przypadku zwolnień związanych z wystąpieniem określonych zdarzeń w życiu rodzinnym pracownikowi przysługuje wolne w następujących okolicznościach i wymiarach:
ślub pracownika     2 dni
– urodzenie się dziecka pracownika    2 dni
– zgon i pogrzeb małżonka, dziecka, matki, ojca, macochy, ojczyma pracownika   2 dni
– ślub dziecka pracownika     1 dzień
– zgon i pogrzeb brata, siostry, dziadka, babki, teścia, teściowej oraz innej osoby pozostającej na utrzymaniu lub pod bezpośrednią opieką pracownika    1 dzień

!!! Przedstawione wymiary urlopów okolicznościowych mają charakter minimalny co oznacza, że pracodawca może w regulacjach wewnątrzzakładowych ustalić np. 3, 4 lub więcej dni wolnych w przypadku wystąpienia wskazanych okoliczności. Pracodawca może również uregulować kwestie innych istotnych dla pracownika okoliczności życiowych np. zwolnienie na przeprowadzkę, komunię dziecka, chrzest etc.

Przepisy prawa pracy nie określają w jakich terminach dokładnie muszą zostać wykorzystane urlopy okolicznościowe. Przyjmuje się jednak, że skoro są to zwolnienia związane z wystąpieniem określonych zdarzeń w życiu powinny być udzielone w racjonalnym terminie (zbliżonym z okolicznością).
W przypadku urlopów okolicznościowych związanych z życiem prywatnym pracownika za każdy dzień udzielonego zwolnienia zatrudnionemu przysługuje prawo do wynagrodzenia obliczanego zgodnie z zasadami dotyczącymi wynagrodzenia urlopowego.

!!! Należy pamiętać, że urlop okolicznościowy nie jest przyznawany automatycznie więc w uzasadnionych przypadkach pracodawca może po prostu odmówić udzielenia tego rodzaju wolnego. Ponadto pracodawca ma prawo żądać od pracownika przedstawienia dokumentu potwierdzającego wystąpienie zdarzenia, które uprawnia do skorzystania ze zwolnienia okolicznościowego.

Przykłady wykorzystania urlopu okolicznościowego

Przykład 1

Pani Katarzyna jest zatrudniona w firmie Dodo na podstawie umowy zlecenia. W związku ze zgonem i pogrzebem dziadka wystąpiła z wnioskiem o udzielenie 1 dnia urlopu okolicznościowego. Czy pani Katarzyna ma do niego prawo?

Odp: NIE. Prawo do zwolnień okolicznościowych mają tylko pracownicy świadczący pracę w ramach stosunku pracy.

Przykład 2

Pani Dorota wychodzi za mąż 14 kwietnia 2018r. Wystąpiła do pracodawcy z wnioskiem o udzielenie urlopu okolicznościowego w dniach 09.04.-10.04.2018r. Czy jest to prawidłowe ?

Odp: TAK. Pracownica w związku z własnym ślubem ma prawo do 2 dni urlopu okolicznościowego. Nie musi on być udzielony w terminie zdarzenia gdyż może wiązać się z koniecznością załatwienia określonych formalności przed ślubem.

Przykład 3

Pan Jarosław przebywał na dwutygodniowym urlopie wypoczynkowym, po którym miał jeszcze tydzień urlopu bezpłatnego udzielonego przez pracodawcę na podstawie wniosku pracownika. W trzecim dniu urlopu wypoczynkowego pracownik wystąpił do pracodawcy z wnioskiem o udzielenie 2 dni urlopu okolicznościowego wynikającego ze śmierci i pogrzebu ojca. Pracodawca odmówił udzielenia zwolnienia okolicznościowego. Czy mógł tak postąpić ?

Odp: TAK. Biorąc pod uwagę, że pracownik dysponował już czasem wolnym (przebywał na urlopie wypoczynkowym a następnie bezpłatnym) udzielenie mu jeszcze dodatkowego zwolnienia jest bezcelowe.

 



Podstawa prawna:

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy.

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop.

 

Urlop okolicznościowy prawo pracy – przykłady
Oceń stronę

Polub nas i bądź na bieżąco z naszym doradztwem

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Wpisz swój komentarz
Wpisz swoje imię