Zatrudnianie pracownika – finansowanie i rozliczanie składek ZUS

0
1206

Zatrudnianie pracownika – finansowanie i rozliczanie składek ZUS

Składki ZUS to jeden z najistotniejszych kosztów pracy zarówno dla pracownika jak i pracodawcy. Kto i w jakiej części finansuje składki ze stosunku pracy ? Kto i w jakim terminie musi je rozliczyć ?

Składki ZUS za pracownika – finansowanie

Każdy pracownik od dnia nawiązania stosunku pracy podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu z tytułu ubezpieczenia emerytalnego, rentowego, chorobowego, wypadkowego jak również ubezpieczeniu zdrowotnemu. Ponadto pracodawca comiesięcznie obligatoryjnie odprowadza za pracownika składki na fundusze pozaubezpieczeniowe tj.: Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych jak również w określonych sytuacjach Fundusz Emerytur Pomostowych.
Finansowanie składek przedstawia się w sposób następujący:

Rodzaj składki
Stawka (%)
Finansowanie
pracownik (%) pracodawca (%)
emerytalna 19,52 9,76 9,76
rentowa 8 1,5 6,5
chorobowa 2,45 2,45
wypadkowa 0,67-3,60 0,67-3,60
zdrowotna 9 9
FP 2,45 2,45
FGŚP 0,1 0,1
FEP 1,5 1,5

Reasumując składki ZUS finansowane są częściowo przez pracodawcę a częściowo z wynagrodzenia pracownika – w proporcjach przedstawionych w powyższej tabeli. Na podkreślenie zasługuje fakt, że wysokość składki wypadkowej kształtuje się indywidualnie w zależności od liczby zatrudnionych pracowników i rodzaju wykonywanej działalności gospodarczej (stąd w tabeli podany został przedział).

Przy finansowaniu składek na Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych pracodawca powinien pamiętać o zwolnieniu z opłacania składek na te fundusze względem pracowników:

  • powracających z urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego i wychowawczego (przysługuje 36 miesięcy zwolnienia liczone od pierwszego miesiąca po powrocie takiego pracownika),
  • którzy ukończyli 50 rok życia, a przed rozpoczęciem pracy przez co najmniej 30 dni pozostawali w rejestrze bezrobotnych (przysługuje 12 miesięcy zwolnienia),
  • skierowanych z urzędu pracy, którzy nie ukończyli 30 lat (przysługuje 12 miesięcy zwolnienia),
  • którzy ukończyli 55 lat – dotyczy kobiet, ukończyli 60 lat – dotyczy mężczyzn (bezterminowo),
  • którzy ze wszystkich posiadanych tytułów nie osiągają wynagrodzenia o wartości co najmniej równej minimalnemu wynagrodzeniu za pracę obowiązującemu w danym roku.

Składki na Fundusz Emerytur pomostowych z kolei opłaca pracodawca za pracownika, który spełnia łącznie dwa warunki tj.:

  • urodził się po 31 grudnia 1948r.,
  • wykonuje w pełnym wymiarze czasu pracy prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze.

Składki ZUS za pracownika – rozliczanie

Pracodawca zobowiązany jest do obliczania, rozliczania jak również przekazywania comiesięcznie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych całości składek, które zobowiązany jest finansować. Z kolei składki w części finansowanej przez zatrudnionego pracodawca oblicza i pobiera z osiągniętych przez pracownika przychodów na podstawie sporządzonej listy płac. Pracodawca ma obowiązek przesłania do ZUS-u deklaracji rozliczeniowych oraz informacyjnych jak również dokonania stosownych wpłat maksymalnie do 15 dnia każdego miesiąca za miesiąc poprzedni. Przekazywaną do zakładu ubezpieczeń dokumentację przedsiębiorca powinien przechowywać przez okres 5 lat.

Podstawa wymiaru składek ZUS pracownika

Podstawą wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne pracownika jest uzyskany przez niego przychód. Należy pamiętać, że poza wynagrodzeniem określonym między stronami stosunku pracy, przychodem pracownika podlegającym oskładkowaniu jest także wartość świadczenia w naturze (w odpowiednio ustalonej wartości pieniężnej). Jednocześnie w wynagrodzeniu zatrudnionego mogą wystąpić składniki, które stanowią dla niego przychód ale nie są zaliczane do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Są to m.in.:

  • wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną, zasiłki z ubezpieczenia chorobowego i wypadkowego oraz świadczenia rehabilitacyjnego,
  • nagrody jubileuszowe (gratyfikacje), które według zasad określających warunki ich przyznawania przysługują pracownikowi nie częściej niż co 5 lat,
  • emerytalne/ rentowe odprawy pieniężne,
  • odprawy, odszkodowania i rekompensaty wypłacane w sytuacji wygaśnięcia lub rozwiązania stosunku pracy, w tym z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, nieuzasadnionego lub niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę lub rozwiązania jej bez wypowiedzenia, skrócenia okresu jej wypowiedzenia, niewydania w terminie lub wydania niewłaściwego świadectwa pracy,
  • dodatkowe świadczenia, które nie mają charakteru deputatu i są przyznawane na podstawie przepisów szczególnych,
  • korzyści materialnych, które wynikają z układów zbiorowych pracy, regulaminów wynagradzania lub przepisów o wynagradzaniu, a polegają na uprawnieniu do zakupu po cenach niższych niż detaliczne niektórych artykułów, przedmiotów lub usług oraz na korzystaniu z bezpłatnych lub częściowo odpłatnych przejazdów środkami lokomocji,
  • zapomogi losowe w przypadku klęsk żywiołowych, indywidualnych zdarzeń losowych lub długotrwałej choroby,
  • świadczenia urlopowe wypłacane na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych – do wysokości, która nie przekracza rocznie kwoty odpisu podstawowego określonej w tej ustawie,
  • wartości finansowanych przez pracodawcę posiłków do spożycia bez prawa do ekwiwalentu z tego tytułu – do wysokości 190 zł miesięcznie,
  • ekwiwalenty pieniężne za użyte przy wykonywaniu pracy Twoje narzędzia, materiały lub sprzęt,
  • wartości ubioru służbowego (umundurowania), którego używanie należy do  obowiązków pracownika, lub ekwiwalentu pieniężnego za ten ubiór (…).

Z kolei, podstawą wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne pracownika, tj. kwotą, od której należy obliczyć składkę na to ubezpieczenie, jest podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Należy jednak pamiętać, że do podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne wlicza się wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną.

Przed obliczeniem składki na ubezpieczenie zdrowotne podstawę wymiaru pomniejsza się o kwoty składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i chorobowe finansowane przez pracownika !

Składkę na FP, FGŚP oraz FEP pracodawca oblicza od tej samej kwoty od jakiej ustala składki na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe, czyli od tzw. podstawy wymiaru.

Składki ZUS za pracownika – przykłady obliczania

Przykład 1
Pani Magda zatrudniona jest w oparciu o umowę o pracę na pełen etat ze stałą miesięczną stawką w wysokości 2770 zł. Jej pracodawca zatrudnia jedynie 3 osoby w związku z czym składka wypadkowa wynosi 1,67 %, obowiązkowo za wszystkich ubezpieczonych pracodawca opłaca FP i FGŚP. Pani Magda przepracowała cały sierpień 2018r. Ile wyniosą składki ZUS za ten miesiąc ? W jakiej części składki sfinansuje pracownica a w jakiej pracodawca ?
Obliczenia:
Podstawą do wyliczenia składek społecznych i funduszy u pani Magdy jest kwota 2770 zł (przychód), zaś podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne stanowi kwota 2390,23 zł (podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe pomniejszona o składki społeczne finansowane przez pracownicę).

Rodzaj składki
Finansowanie
pracownik (zł) pracodawca (zł)
emerytalna 270,35 (2770zł x 9,76%) 270,35 (2770zł x 9,76%)
rentowa 41,55 (2770zł x 1,5%) 180,05 (2770zł x 6,5%)
chorobowa 67,87 (2770zł x 2,45%)
wypadkowa 46,26 (2770zł x 1,67%)
zdrowotna 215,12 (2390,23zł x 9%)
FP 67,87 (2770zł x 2,45%)
FGŚP 2,77 (2770zł x 0,1%)
FEP

Odp: Całkowite składki jakie zostaną przekazane do ZUS (społeczne, zdrowotne, fundusze pozaubezpieczeniowe) za Panią Magdę wynoszą: 1229,45 zł, z czego kwotę 594,89 zł finansuje z wynagrodzenia ubezpieczona (pracownica), zaś 634,56 zł finansuje z własnych środków płatnik (pracodawca).

Przykład 2
Pani Ania zatrudniona jest od 01.03.2018r. w oparciu o umowę o pracę na pełen etat. Pracownica ma 25 lat i do pracy została skierowana z urzędu pracy, w którym była zarejestrowana jako osoba bezrobotna. Pracodawca zobowiązany jest odprowadzać składkę wypadkową w wysokości 1,67%. Wynagrodzenie pani Ani za miesiąc sierpień wyniosło: 3033,32 zł brutto za przepracowany czas oraz 439,28 zł brutto za czas choroby. Ile wyniosą składki ZUS od przychodu ze stosunku pracy pani Ani w sierpniu ? W jakiej części sfinansuje je zatrudniona a w jakiej pracodawca ?
Obliczenia:
Podstawą do wyliczenia składek społecznych i funduszy u pani Ani jest kwota 3033,32 zł (przychód bez wynagrodzenia chorobowego, gdyż jest ono wyłączone z podstawy), zaś podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne stanowi kwota 3056,73 zł (podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe pomniejszona o składki społeczne finansowane przez pracownicę + kwota wynagrodzenia chorobowego).

Rodzaj składki
Finansowanie
pracownik (zł) pracodawca (zł)
emerytalna 296,05 (3033,32zł x 9,76%) 296,05(3033,32zł x 9,76%)
rentowa 45,50 (3033,32zł x 1,5%) 197,17 (3033,32zł x 6,5%)
chorobowa 74,32 (3033,32zł x 2,45%)
wypadkowa 50,66 (3033,32zł x 1,67%)
zdrowotna 275,11(3056,73zł x 9%)
FP zwolnienie
FGŚP zwolnienie
FEP

Odp: Całkowite składki jakie zostaną przekazane do ZUS (społeczne, zdrowotne, fundusze pozaubezpieczeniowe) za Panią Anię wynoszą: 1234,86 zł, z czego kwotę 690,98 zł finansuje z wynagrodzenia ubezpieczona (pracownica), zaś 543,88 zł finansuje z własnych środków płatnik (pracodawca).



Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. 1998 Nr 137 poz. 887, z późn.zm.),

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1793, z późn.zm.),

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 645, z późn. zm.),

Ustawa z dnia 13 lipca 2006 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1256 z późn. zm.),

Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz.U. z 2017 r. poz. 664 z późn.zm.).

Zatrudnianie pracownika – finansowanie i rozliczanie składek ZUS
5 (100%) 2 votes

Polub nas i bądź na bieżąco z naszym doradztwem

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Wpisz swój komentarz
Wpisz swoje imię