Wymiar urlopu wypoczynkowego

0
799

Wymiar urlopu wypoczynkowego

Jak wskazuje art. 152 paragraf 1 kodeksu pracy, pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego. Wymiar urlopu jaki mogą wykorzystać poszczególni pracownicy nie jest jednak taki sam dla wszystkich. Od czego zależy i jak go ustalić ?

Od czego zależy wymiar urlopu wypoczynkowego ?

Zgodnie z art. 154 paragraf 1 kodeksu pracy roczny wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi:

20 dni – jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat
26 dni – jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 10 lat

*10 lat zatrudnienia odnosi się do okresów nie tylko wykonywania pracy ale także innych okresów, które na podstawie przepisów kodeksu pracy i innych przepisów szczególnych wlicza się do stażu pracy od którego zależy wymiar urlopu wypoczynkowego (określa się go jako staż urlopowy).

Do stażu pracy od którego zależy wymiar urlopu wypoczynkowego (stażu urlopowego) wliczają się m.in.:

  • okresy nauki (zgodnie z art. 155 par. 1 i 2 kodeksu pracy),
  • okresy poprzedniego zatrudnienia, bez względu na przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania poszczególnych stosunków pracy,
  • okres zatrudnienia u aktualnego pracodawcy,
  • okres, o który skrócono okres wypowiedzenia umowy o pracę pod warunkiem, że przysługiwało za niego odszkodowanie,
  • okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych oraz określonych stypendiów,
  • okres pracy nakładczej,
  • okres urlopu bezpłatnego udzielonego pracownikowi na czas pracy u innego pracodawcy,
  • okres urlopu wychowawczego,
  • prowadzenie gospodarstwa rolnego lub wykonywanie pracy w gospodarstwie współmałżonka,
  • przypadający przed 1 stycznia 1983 r. okres pracy po ukończeniu 16. roku życia w gospodarstwie rodziców lub teściów, poprzedzający objęcie tego gospodarstwa,
  • okres zatrudnienia u pracodawców zagranicznych,
  • okres czynnej służby wojskowej,
  • okres służby zastępczej,
  • bezpłatny urlop szkoleniowy, udzielony pracownikowi, który bez skierowania pracodawcy podnosi kwalifikacje zawodowe (…).

! Do stażu urlopowego nie wlicza się okresów wykonywania pracy na podstawie umów cywilnoprawnych, okresów prowadzenia działalności gospodarczej, zaś w przypadku jednoczesnego pozostawania w dwóch lub więcej stosunkach pracy wliczeniu podlega okres poprzedniego niezakończonego zatrudnienia w części przypadającej przed nawiązaniem drugiego lub kolejnego stosunku pracy.

Wymiar urlopu uzależniony jest także od takich zmiennych jak:

  • okres zatrudnienia u aktualnego pracodawcy,
  • ilość dni (godzin) urlopu wykorzystanego u poprzednich pracodawców należny za bieżący rok kalendarzowy,
  • okresy absencji od których zależy proporcjonalne obniżenie wymiaru przysługującego urlopu wypoczynkowego.

W celu zaliczenia danego okresu do stażu urlopowego pracownik powinien go udokumentować – w tym celu powinien dostarczyć pracodawcy odpowiednie dokumenty tj.: świadectwa pracy, ukończenia szkoły, pełnienia służby itp.

Wymiar urlopu wypoczynkowego a część etatu

Wymiar urlopu wypoczynkowego dla pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy tego pracownika, biorąc za podstawę 20 lub 26 dni. Niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia.

Przykładowo:

Pracownik zatrudniony jest na 1/2 etatu, jego staż pracy wynosi 8 lat; norma dobowa pracownika jest równa 8 h. Jaki roczny wymiar urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi ?
Odpowiedź:
Pracownikowi przysługuje urlop wypoczynkowy w wymiarze 10 dni rocznie (80 godzin), co wynika z następujących obliczeń: 20 dni x 1/2 etatu = 10 dni; 10 dni x 8 godzin = 80 godzin

Urlop w wymiarze proporcjonalnym

W roku kalendarzowym, w którym ustaje stosunek pracy z pracownikiem uprawnionym do kolejnego urlopu, pracownikowi przysługuje urlop:

  • u dotychczasowego pracodawcy w wymiarze proporcjonalnym do przepracowanego u tego zatrudniającego w roku ustania stosunku pracy, chyba, że przed ustaniem tego stosunku pracownik wykorzystał urlop w przysługującym mu lub wyższym wymiarze,
  • u kolejnego pracodawcy w wymiarze odpowiednio:
    – proporcjonalnym do okresu pozostałego do końca danego roku kalendarzowego jeżeli pracownik zatrudniony jest na czas nie krótszy niż do końca danego roku kalendarzowego,
    – proporcjonalnym do okresu zatrudnienia w danym roku kalendarzowym jeżeli pracownik zatrudniony jest na czas krótszy niż do końca roku kalendarzowego.

Ważne !

  • Jeżeli przed ustaniem stosunku pracy w ciągu roku kalendarzowego pracownik wykorzystał urlop w wymiarze wyższym niż wynikający z okresu zatrudnienia, u kolejnego pracodawcy przysługuje mu urlop w odpowiednio niższym wymiarze;
  • Łączny wymiar urlopu w roku kalendarzowym nie może być niższy niż wynikający z okresu przepracowanego w tym roku u wszystkich pracodawców jak również nie może być wyższy niż odpowiednio 20/ 26 dni rocznie w zależności od stażu urlopowego zatrudnionego;
  • Niepełny miesiąc pracy zaokrągla się do pełnego miesiąca;
  • Jeżeli ustanie stosunku pracy u dotychczasowego pracodawcy i nawiązanie stosunku pracy u kolejnego pracodawcy miało miejsce w tym samym miesiącu kalendarzowym zaokrąglenia do pełnego miesiąca dokonuje dotychczasowy (pierwszy) pracodawca.

Przykład:

Pracownik pozostawał w zatrudnieniu od 1 kwietnia do 15 maja 2019 roku, zaś u kolejnego pracodawcy od 16 maja do 30 czerwca. Roczny wymiar jego urlopu wynikający ze stażu pracy wynosi 20 dni. Jaki wymiar urlopu powinien naliczyć pierwszy a jaki drugi pracodawca ?
Odpowiedź:
Ponieważ zarówno ustanie jak i nawiązanie kolejnego zatrudnienia miały miejsce w tym samym miesiącu, to zaokrąglenia tego miesiąca powinien dokonać pierwszy pracodawca, uwzględniając maj przy ustalaniu wymiaru urlopu. Pierwszy pracodawca powinien udzielić pracownikowi urlopu za kwiecień oraz maj, a więc w wymiarze (20 dni x 2 miesiące) : 12 miesięcy = 3,33 dnia ≈ 4 dni. Drugi pracodawca zaś powinien naliczyć urlop jedynie za czerwiec, a więc w wymiarze (20 dni x 1 miesiąc) : 12 miesięcy = 1,66 dnia ≈ 2 dni.

Zasady dotyczące ustalania urlopu w wymiarze proporcjonalnym stosuje się odpowiednio do pracownika powracającego do pracy u dotychczasowego pracodawcy w ciągu roku kalendarzowego po trwającym co najmniej 1 miesiąc okresie:

  • urlopu bezpłatnego;
  • urlopu wychowawczego;
  • tymczasowego aresztowania;
  • odbywania kary pozbawienia wolności, nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy;
  • odbywania zasadniczej służby wojskowej lub jej form zastępczych, służby przygotowawczej, okresowej służby wojskowej, terytorialnej służby wojskowej pełnionej rotacyjnie, przeszkolenia wojskowego lub ćwiczeń wojskowych.

Jak ustalić wymiar urlopu wypoczynkowego ?

Aby ustalić wymiar urlopu wypoczynkowego dla danego pracownika należy:

  1. zsumować wszystkie okresy wliczane do stażu urlopowego na podstawie przedstawionej przez pracownika dokumentacji.
  2. Ustalić roczną podstawę urlopową w oparciu o obliczony staż oraz wymiar czasu pracy w jakim zatrudniony jest pracownik.
  3. Wyliczyć należny wymiar urlopu proporcjonalnie do okresu zatrudnienia u bieżącego pracodawcy w danym roku kalendarzowym.
  4. *Odliczyć urlop wykorzystany już w bieżącym roku kalendarzowym (jeżeli pracownik wykorzystał go w wymiarze wyższym niż wynikający z okresu zatrudnienia).

Przykład

Pracownik podjął zatrudnienie od 14 maja 2019 roku w pełnym wymiarze czasu pracy. Umowa o pracę została zawarta na czas określony do dnia 31.12.2020 r.  Z dokumentów, które przedstawił pracownik wynika, że ukończył zaocznie studia wyższe zakończone tytułem magistra, pracował w okresach: 10.02.2011-09.02.2015 oraz 01.04.2016-30.04.2019. W okresie 10.02.2015-31.03.2017 pracownik wykonywał pracę w oparciu o umowę zlecenie. W świadectwie pracy od ostatniego pracodawcy widnieje informacja, że pracownik w roku zakończenia stosunku pracy wykorzystał 14 dni urlopu wypoczynkowego. Jak ustalić wymiar urlopu wypoczynkowego przysługującego pracownikowi u bieżącego pracodawcy w roku 2019 ?

Aby ustalić wymiar urlopu wypoczynkowego przysługującego temu pracownikowi u aktualnego pracodawcy w bieżącym roku kalendarzowym, a więc w okresie: 14.05.2019 – 31.12.2019 musimy wykonać następujące obliczenia:

  1.  sumujemy wszystkie okresy wliczane do stażu urlopowego: 8 lat (okres nauki) + 4 lata (okres zatrudnienia: 10.02.2011-09.02.2015) + 3 lata 1 miesiąc (okres zatrudnienia: 01.04.2016 -30.04.2019) = 15 lat 1 miesiąc;
  2. ustalamy roczną podstawę urlopową: 26 dni (pracownik okazał się co najmniej 10 letnim stażem pracy, zatrudniony jest w pełnym wymiarze czasu pracy);
  3. obliczamy należny wymiar urlopu proporcjonalnie do okresu aktualnego zatrudnienia: (26 dni x 8 miesięcy) : 12 miesięcy = 17,3333 dni ≈ 18 dni;
  4. odliczamy urlop wykorzystany u poprzedniego pracodawcy (pracownik wykorzystał go w wymiarze wyższym niż przysługujący w okresie zatrudnienia: 26 dni – 14 dni = 12 dni

Odpowiedź: Pracownikowi u obecnego pracodawcy przysługuje urlop wypoczynkowy w wymiarze 12 dni (96 godzin).

 

Podstawa prawna:
Art. 36 (1); art. 152 – 155(3); art. 186(5) kodeksu pracy
Art. 79, art. 86 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia instytucjach rynku pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 2015 r. poz. 149, ze zm.)
Art. 1, art. 2, art. 3 ustawy z 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz.U. nr 54, poz. 310, ze zm.)
Art. 120 ustawy z 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn.: Dz.U. z 2015 r. poz. 144, ze zm.)
Art. 36 ust. 1 pkt. 3 ustawy z 28 listopada 2003 r. o służbie zastępczej
Rozporządzenie Rady Ministrów z 31 grudnia 1975 r. w sprawie uprawnień pracowniczych osób wykonujących pracę nakładczą

 

 

 

Oceń stronę

Polub nas i bądź na bieżąco z naszym doradztwem

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Wpisz swój komentarz
Wpisz swoje imię